Szanowny Panie Ministrze! W dniu 12 września 2002 r. skierowałem do pana interpelację w
Szanowny Panie Ministrze! W dniu 12 września 2002 r. skierowałem do pana interpelację w sprawie stosowania przez ZUS niekorzystnego dla emerytów i rencistów sposobu rocznego rozliczania przysługujących im świadczeń, w której przedstawiłem trzy przykłady potwierdzające słuszność postawionej tezy.
Odpowiedź udzielona mi przez pana Krzysztofa Patera, podsekretarza stanu w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej, z dnia 4 października 2002 r., sprowadziła się przede wszystkim do objaśnienia w sposób szczegółowy warunków zmniejszania wysokości lub zawieszania świadczeń emerytalnych i rentowych w związku z osiąganiem przychodów z tytułu działalności zarobkowej emeryta lub rencisty.
Natomiast nie mogę stwierdzić, że uzyskałem wyczerpujące odpowiedzi na wszystkie postawione w interpelacji zapytania. Równolegle do złożonej przeze mnie interpelacji podjąłem interwencję w jednym z oddziałów ZUS w woj. warmińsko-mazurskim.
W następstwie tej interwencji ZUS dokonał ponownego rozliczenia rocznego uzyskanych przez emeryta przychodów w rozbiciu na poszczególne miesiące ze skutkiem znacznie korzystniejszym (sprawiedliwym) dla emeryta, ponieważ w wyniku dokonanego pierwszego rozliczenia rocznego w oparciu o kwotę przychodów uzyskanych w skali całego roku ZUS zażądał od emeryta zwrotu na FUS kwoty 3810 zł, zaś w drugim przypadku (po interwencji) - już tylko 2400 zł.
Wyjaśnienia, które uzyskałem od pracowników ZUS zajmujących się rozliczeniami rocznymi przychodów uzyskiwanych przez emerytów lub rencistów w związku z działalnością zarobkową, wskazywały, że źródło nieporozumień tkwi w rozporządzeniu ministra pracy i polityki socjalnej z dnia 22 lipca 1992 r., a szczególnie w jego części zawartej w § 5.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych, jak wynika z powyższego rozporządzenia, nakłada na emeryta lub rencistę i zakład pracy ich zatrudniający obowiązek złożenia zawiadomień do końca lutego każdego roku o łącznej kwocie osiągniętego przez nich dochodu w ubiegłym roku kalendarzowym.
Brak w rozporządzeniu jednoznacznego zapisu o uprawnieniu emeryta lub rencisty do składania zawiadomień o osiągniętych dochodach w ubiegłym roku kalendarzowym w rozbiciu na poszczególne miesiące, jak również brak zobowiązania zakładów pracy zatrudniających emerytów i rencistów do składania zawiadomień, także w rozbiciu na poszczególne miesiące, skutkuje tym, że ZUS swoje rozliczenia roczne dokonuje w oparciu o otrzymane zawiadomienia o całorocznych dochodach emerytów lub rencistów i nie widzi żadnej potrzeby dodatkowego informowania ich o drugim (najczęściej korzystniejszym dla emeryta lub rencisty) wariancie rozliczenia rocznego.
Uważam, że przedstawiony przeze mnie problem skutecznie rozwiąże nowelizacja rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 22 lipca 1992 r. poprzez wprowadzenie następujących zmian:
W § 5 ust. 1 nadać brzmienie:
Emeryt i rencista zawiadamia organ rentowy do końca lutego każdego roku o łącznej kwocie dochodu osiągniątego w ubiegłym roku kalendarzowym z podaniem dochodów osiągniętych w poszczególnych miesiącach rozliczanego roku.
Ust. 2 nadać brzmienie:
Zakład pracy zawiadamia organ rentowy do końca lutego każdego roku o łącznej kwocie dochodu osiągniętego przez emeryta lub rencistę w ubiegłym roku kalendarzowym z wyszczególnieniem kwot dochodów uzyskanych przez emeryta lub rencistę w poszczególnych miesiącach rozliczanego roku.
W § 6 dodać pkt 3 w brzmieniu:
Ustalenie, o którym mowa w ust. 1, organ rentowy dokonuje w wariancie korzystniejszym dla emeryta lub rencisty, wybierając z otrzymanych zawiadomień informację o łącznych dochodach osiągniętych przez emeryta lub rencistę w poszczególnych miesiącach rozliczanego roku.
Panie Ministrze, proszę o udzielenie mi odpowiedzi:
1. Czy podziela pan moją ocenę, że omawiane przeze mnie rozporządzenie nie zawiera precyzyjnych zapisów pozwalających na ich jednoznaczną interpretację?
2. Czy w świetle występujących w praktyce negatywnych przykładów proponowane przeze mnie zmiany w § 5 i § 6 rozporządzenia są zasadne?
3. Kiedy należy spodziewać się nowelizacji omawianego rozporządzenia w celu wyeliminowania oczywistych ˝niedomówień˝?
4. Czy dostrzega pan potrzebę korelacji rozporządzeń wydanych przez ministra spraw wewnętrznych i administracji oraz ministra obrony narodowej z rozporządzeniem ministra pracy i polityki socjalnej z 22 lipca 1992 r. w sprawie szczegółowych zasad zawieszania lub zmniejszania emerytury i renty w związku z prowadzonymi przez parlament pracami nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin i ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin?
Z wyrazami szacunku
Poseł Jerzy Müller
Warszawa, dnia 24 lutego 2003 r.