Szanowny Panie Premierze! W związku z odpowiedzią na moją interpelację z dnia 13 marca
Szanowny Panie Premierze! W związku z odpowiedzią na moją interpelację z dnia 13 marca 2003 r. przekazaną zarówno przez ministra edukacji narodowej i sportu, jak też ministra finansów zmuszony jestem ponownie zwrócić się do pana premiera z interpelacją w sprawie niezrealizowania zobowiązań skarbu państwa wobec Akademii Rolniczej w Krakowie, wynikających z postanowień ustawy o utworzeniu Uniwersytetu Rzeszowskiego. Wprawdzie odpowiedź na swoje zapytanie otrzymałem w szybkim terminie, jednak jest ona całkowicie niesatysfakcjonująca i nie stanowi próby rozwiązania tej trudnej kwestii. Ministerstwo Finansów wskazuje w swoim stanowisku na Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu jako jedynego odpowiedzialnego za zaspokojenie słusznych, wynikających z zapisów prawa oczekiwań krakowskiej uczelni.
Tymczasem minister edukacji narodowej i sportu wskazując na braki budżetowe przypomina stanowisko ministra finansów, który jeszcze w 2001 r., a więc tuż po uchwaleniu ustawy odmówił przekazania dodatkowych środków i zaproponował wyasygnowanie ich w ramach planu wydatków części 38 budżetu - Szkolnictwo wyższe. Rozumiem, że pański rząd nie ponosi wprost odpowiedzialności za takie traktowanie tego problemu przez poprzedników. Jednocześnie trudno mi się zgodzić z argumentacją, jaką obecnie prezentują przedstawiciele pana rządu w tej kwestii.
Pozwolę sobie w tym miejscu przypomnieć kilka problemów związanych z niezrealizowanymi zobowiązaniami budżetu wobec Akademii Rolniczej w Krakowie.
Na skutek sytuacji, jaka powstała w trakcie tworzenia od 1 września 2001 r. Uniwersytetu Rzeszowskiego istotne straty ponosi Akademia Rolnicza w Krakowie im. Hugona Kołłątaja, która na rzecz nowo utworzonej uczelni wyższej przekazała znacznej wartości majątek trwały znajdujący się w Rzeszowie. W ustawie z dnia 7 czerwca 2001 r. o utworzeniu Uniwersytetu Rzeszowskiego w art. 5 pkt 4 zapisane zostały zobowiązania budżetu państwa wobec uczelni, których majątek wszedł w skład Uniwersytetu Rzeszowskiego, a które mają siedzibę poza Rzeszowem. Jedną z dwóch uczelni, wobec których budżet zaciągnął tego rodzaju zobowiązania, jest Akademia Rolnicza w Krakowie. Uczelnia ta przekazała na rzecz Uniwersytetu Rzeszowskiego majątek znajdującego się w Rzeszowie Wydziału Ekonomiki obejmujący zwarty obszar 12,5 ha terenu budowlanego wraz z kompleksem budynków (14 obiektów o pow. 33 tys. m2) o szacunkowej wartości 90 mln zł. Dodatkowo przekazano także 30 ha gruntów rolnych w przylegającej do Rzeszowa miejscowości Krasne.
Szczególnie dotkliwa była dla AR konieczność przekazania domów akademickich, które bez trudu zapewniały studentom w Rzeszowie godziwe warunki bytowe.
Na terenie Krakowa AR nie dysponuje bazą, której wykorzystanie mogłoby zrekompensować utratę tego majątku, a w szczególności znajdujących się w Rzeszowie domów akademickich. Dla przykładu we własnych obiektach AR może zakwaterować jedynie 40% swoich studentów, wynajmując na dodatek miejsca w obiektach innych uczelni. Wśród słuchaczy Akademii Rolniczej w Krakowie dominuje niezamożna młodzież ze środowisk wiejskich. Dlatego środki na pokrycie kosztów kształcenia mogą być uzupełniane z opłat wnoszonych przez studentów w mniejszym zakresie niż na innych uczelniach w kraju. Trudna sytuacja materialna wielu studentów powoduje także, że władze uczelni muszą zabiegać o powiększenie bazy socjalnej na terenie Krakowa, czego nie można uczynić bez uzyskania stosownej rekompensaty za majątek przekazany na rzecz Uniwersytetu Rzeszowskiego.
Od 2001 r. Akademia Rolnicza w Krakowie czyni starania, aby uzyskać rekompensatę w postaci środków finansowych oraz nieruchomości umożliwiających rozwój uczelni; zgromadzono i przekazano do MEN niezbędną dokumentację finansową. Wskazano także obiekty na terenie Krakowa i jego okolic, będące własnością skarbu państwa, które mogą być wykorzystane na rozbudowę bazy dydaktycznej i socjalnej. Po przekazaniu na rzecz Uniwersytetu Rzeszowskiego majątku na terenie tego miasta AR podjęła starania zmierzające do uzupełnienia liczby studentów uszczuplonej poprzez wyłączenie z jej struktury Wydziału Ekonomiki w Rzeszowie. Potęguje to problemy lokalowe i finansowe AR.
Aby zrealizować te zamierzania, brak do tej pory decyzji w sprawie zagwarantowanej przez ustawę z 7 czerwca 2001 r. dotacji budżetowej na inwestycje Akademii Rolniczej, która stanowiłaby rekompensatę za majątek przekazany na rzecz Uniwersytetu Rzeszowskiego. Dotacje takie pozwoliłyby zakończyć inwestycję - Wydział Technologii Żywności (kierunek o bardzo dużych perspektywach w świetle zmian w gospodarce rolnej) oraz rozpocząć modernizację i adaptację na cele dydaktyczno-socjalne budynków położonych w Krakowie - Mydlnikach.
W swojej odpowiedzi minister edukacji narodowej i sportu Krystyna Łybacka wskazuje, że w obecnych warunkach budżetowych swojego resortu nie ma możliwości zapewnienia AR w Krakowie rekompensaty związanej ze zobowiązaniami wynikającymi z ustaw o utworzeniu Uniwersytetu Rzeszowskiego. Minister, pisząc o budowie obiektów Wydziału Technologii Żywności, potwierdza, że dotacje celowe związane z tym zadaniem są znacznie niższe niż wnioski uczelni. Jednocześnie informuje, że są to jedne z najwyższych dotacji inwestycyjnych wśród polskich uczelni. Porównując kwoty wymienione przez ministra jako dotacje na cele inwestycyjne (4,8 mln na Wydział Technologii przy 10 mln wnioskowanych), muszą stwierdzić, że są to sumy całkowicie nieodpowiadające zobowiązaniom w wysokości 90 mln na jaką to kwotę oszacowano przekazany przez AR majątek na terenie Rzeszowa. Za całkowite nieporozumienie uważam traktowanie należnych dotacji inwestycyjnych jako rekompensaty.
Za kilka tygodni upływa termin wypłaty rekompensaty przyznanej w ustawie. Muszę w tym miejscu postawić pytanie, czy istnieje ciągłość państwa i jego zobowiązań? Czy rząd ma świadomość, traktując w ten sposób sprawę, że już wkrótce doprowadzi do złamania istotnych postanowień ustawy, a w konsekwencji poważnego naruszenia prawa? Wreszcie czy rządu nie stać na nic innego, niż stereotypową odpowiedź o braku możliwości zaspokojenia roszczeń?
Czy nie powinna pojawić się chociażby koncepcja wypłaty zobowiązań w dłuższym okresie, z rozłożeniem na raty, co pozwoliłoby na racjonalne planowanie niezbędnych inwestycji krakowskiej uczelni?
Ponieważ ustawa z 7 czerwca 2001 r. gwarantowała Akademii Rolniczej w Krakowie przekazanie stosownej rekompensaty w okresie dwóch lat od wejścia w życie ustawy, tj. od 2 sierpnia 2001 r., proszę pana premiera o podjęcie wspólnie z MENiS (które otrzymało stosowną dokumentację finansową) decyzji umożliwiającej uzyskanie przez krakowską Akademię Rolniczą należnych jej środków.
Z wyrazami szacunku
Poseł Leszek Zieliński
Warszawa, dnia 19 maja 2003 r.