Szanowny Panie Ministrze! Występując w imieniu środowiska polskich banków spółdzielczych, pragnę zwrócić się z
Szanowny Panie Ministrze! Występując w imieniu środowiska polskich banków spółdzielczych, pragnę zwrócić się z wnioskiem o nieakceptację rządowego projektu ustawy Prawo pocztowe w obecnie proponowanym kształcie jako naruszającej konstytucyjną zasadę równości podmiotów gospodarczych poprzez zapewnienie szczególnego uprzywilejowania jednego podmiotu gospodarczego kosztem ograniczenia konkurencyjności.
Projekt ustawy Prawo pocztowe w art. 72 wprowadza zmiany do obowiązującej ustawy z dnia 30 lipca 1997 r. o państwowym przedsiębiorstwie użyteczności publicznej Poczta Polska (DzU z 2000 r. nr 106, poz. 672, ze zm.) w ten sposób, że umożliwia przedsiębiorcy Poczta Polska świadczenie usług, które w swoim zakresie przedmiotowym pokrywają się z zakresem czynności bankowych. W oparciu o projektowany przepis art. 10 ustawy Prawo pocztowe Poczta Polska będzie mogła m.in. wydawać karty płatnicze, udzielać poręczenia i gwarancji, świadczyć usługi polegające na transferze środków pieniężnych w obrocie krajowym i zagranicznym. Jednakże największy sprzeciw wzbudza przepis wskazujący, że Poczta Polska na podstawie odrębnej umowy zawartej z bankiem wykonywać będzie mogła powierzone przez ten bank czynności wchodzące w katalog czynności bankowych. Zatem tylko bank, który zawrze stosowną umowę z ˝Pocztą Polską˝, będzie miał możliwość zaoferowania szerokiemu kręgowi klientów Poczty Polskiej swoich usług w okienku pocztowym.
Celem funkcjonowania placówek Poczty Polskiej nie jest świadczenie usług finansowych sensu stricto zarezerwowanych ustawowo do szczególnej grupy podmiotów gospodarczych, jakimi są banki lub inne instytucje finansowe. Banki mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa powierzonych im środków finansowych muszą spełnić restrykcyjne wymogi zakreślone przepisami prawa. Restrykcje prawne dotyczą nie tylko zagadnień płynności finansowej czy kwestii rachunkowych banków, ale również kwestii, jakim warunkom lokalowym muszą odpowiadać pomieszczenia, w których świadczone są usługi bankowe. Nie wydaje się, aby placówki pocztowe Poczty Polskiej spełniały warunki lokalowe do świadczenia usług bankowych w zakresie poziomu i szybkości przekazywania informacji, realizacji zleceń bankowych rozliczeń transakcji w czasie rzeczywistym i innych elementów techniki bankowej, które to warunki spełniają banki spółdzielcze obsługujące ten segment rynku. Podobnie wskazać należy, że czynności bankowe mogą być świadczone tylko przez pracowników upoważnionych podmiotów posiadających odpowiednią wiedzę fachową oraz doświadczenie zawodowe w tym względzie. Nie wydaje się, aby na obecnym etapie pracownicy pocztowi wypełniali kryteria fachowości i rzetelności w zakresie przeprowadzania operacji finansowych. Wskazać należy, że interes potencjalnych klientów musi być w stopniu należytym zabezpieczony. Wymagania w tym względzie są określone przepisami Prawa bankowego, które bezwzględnie obowiązują banki, a inne podmioty parabankowe nie podlegają ani Prawu bankowemu, ani nadzorowi bankowemu.
Jak we wstępie zaznaczyłem, w momencie zawarcia stosownej umowy pomiędzy Pocztą Polską a Bankiem Pocztowym SA zaistnieje sytuacja naruszenia zasady uczciwej konkurencji, ponieważ, po pierwsze, klienci będą ograniczeni w placówce pocztowej w możliwości wyboru podmiotu świadczącego dla nich usługi finansowe, a, po drugie, projekt ustawy ogranicza dostępność usług finansowych innych podmiotów gospodarczych z wyjątkiem banku, z którym Poczta Polska zawarła stosowną umowę.
Zaproponowane w projekcie ustawy Prawo pocztowe rozwiązania w poruszanej materii nie dadzą się pogodzić z duchem wolnej konkurencji i jako takie mogą być narażone na zarzut niezgodności z prawem wspólnotowym. Ponadto w ocenie środowiska bankowości spółdzielczej projekt nie tylko nie wpłynie na poprawę konkurencyjności rynku usług finansowych, ale spowodować może negatywne skutki w całym polskim sektorze bankowym. Spowodować to może wyniszczenie rynku banków spółdzielczych poprzez nieuczciwego konkurenta. Poprzez specjalną ustawę podmiot ten nabędzie prawa rozmijające się z zasadą równości podmiotów gospodarczych.
Panie Ministrze! W związku z powyższym chciałbym uzyskać informację na następujące pytania:
1. Jakie przedsięwzięcia podejmie Ministerstwo Infrastruktury, aby zapobiec naruszeniu zasady uczciwej konkurencji, która powinna umożliwiać klientom wolny wybór w możliwościach wyboru podmiotów świadczących dla nich usługi finansowe?
2. W jaki sposób pogodzony zostanie projekt ustawy Prawo pocztowe z prawem wspólnotowym?
3. W jaki sposób projekt wpłynie na poprawę konkurencyjności rynku usług finansowych, czy nie wpłynie on na wyniszczenie rynku banków spółdzielczych poprzez nieuczciwego konkurenta, co sprzeczne będzie z zasadą równości podmiotów gospodarczych?
Z wyrazami szacunku
Poseł Józef Cepil
Kielce, dnia 17 maja 2003 r.